भारतीय राज्यघटना 🎯 MPSC • पोलीस भरती • तलाठी • ZP 🌐 मराठी व English माध्यम
ग्रामपंचायत रचना, ग्रामसभा, सरपंच व ग्रामसेवक - सराव चाचणी
ग्रामपंचायत रचना, ग्रामसभा, सरपंच व ग्रामसेवक (Gram Panchayat, Gram Sabha, Sarpanch & Gramsevak) या घटकावर आधारित १५ महत्त्वाचे बहुपर्यायी सराव प्रश्न व सविस्तर स्पष्टीकरण. MPSC, पोलीस भरती व तलाठी परीक्षेसाठी मोफत ऑनलाइन सोडवा.
📖
नोट्स वाचा➔या घटकाची अभ्यास नोट्स उपलब्धपंचायत राजची ऐतिहासिक पार्श्वभूमी, विकास समित्या (बलवंतराय, वसंतराव नाईक) व ७३ वी-७४ वी घटनादुरुस्ती
महासराव संपादकीय टीम १९ सप्टेंबर, २०२६ तज्ज्ञांकडून प्रमाणित (Verified Test)
एकूण प्रश्न
15
एकूण गुण
15
वेळ मर्यादा
15 मि.
माध्यम
मराठी व English
📲
Google Play वरून मिळवाहा सराव मोबाईल ॲपमध्ये सोडवा!
महासरावचे अधिकृत Android App आता Google Play वर उपलब्ध आहे.
सराव प्रश्नपत्रिका व उत्तरे (Practice Questions)
15 प्रश्न समाविष्ट Q1
महाराष्ट्रात ग्रामपंचायतींचा कारभार कोणत्या ऐतिहासिक अधिनियमानुसार चालवला जातो?
a
महाराष्ट्र जिल्हा परिषद व पंचायत समिती अधिनियम, १९६१
b
स्थानिक स्वराज्य संस्था कायदा, १९९४
c
महाराष्ट्र नगरपालिका कायदा, १९६५
d
महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियम, १९५८
Q2
गावातील सर्व नोंदणीकृत मतदारांची मिळून बनलेली आणि प्रत्यक्ष लोकशाहीचे मूर्त रूप असणारी 'ग्रामसभा' (Gram Sabha) संविधानाच्या कोणत्या कलमात नमूद आहे?
a
कलम २४३
b
कलम २४३-B
c
कलम २४३-A
d
कलम २४३-C
🎯 Official Test Series सर्व स्पर्धा परीक्षा परिपूर्ण तयारी
MPSC, पोलीस भरती व तलाठी — संपूर्ण टेस्ट सिरीज
100+ फुल-लेंथ सराव पेपर्स, विषयनिहाय चाचण्या, ऑल महाराष्ट्र रँकिंग आणि PYQs सोल्यूशन्ससह!
Q3
महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियमानुसार एका आर्थिक वर्षात ग्रामसभेच्या किमान किती बैठका घेणे कायद्याने बंधनकारक आहे?
a
किमान २ बैठका
b
किमान चार बैठका
c
किमान ६ बैठका
d
दरमहा एक बैठक
Q4
ग्रामसभेचे अध्यक्षस्थान कोण भूषवतो आणि त्याच्या अनुपस्थितीत सभेचे कामकाज कोणाच्या अध्यक्षतेखाली चालते?
a
सरपंच अध्यक्ष असतो; त्याच्या अनुपस्थितीत उपसरपंच आणि दोघेही गैरहजर असल्यास उपस्थित मतदारांमधून निवडलेली व्यक्ती
b
नेहमी ग्रामसेवक अध्यक्ष असतो
c
तंटामुक्ती अध्यक्ष
d
तलाठी
Q5
महाराष्ट्रात ग्रामसभेच्या मुख्य बैठकीच्या आदल्या दिवशी कोणाची स्वतंत्र पूर्वबैठक घेणे शासनाने बंधनकारक केले आहे?
a
युवक सभा
b
शेतकरी सभा
c
महिला ग्रामसभा
d
ज्येष्ठ नागरिक सभा
Q6
महाराष्ट्रात नवीन ग्रामपंचायत स्थापन करण्यासाठी संबंधित गावाची लोकसंख्या सर्वसाधारण भागात आणि डोंगराळ/आदिवासी भागात किमान किती असावी लागते?
a
सर्वसाधारण भागात किमान १,००० व डोंगराळ भागात ५००
b
सर्वसाधारण भागात किमान ६०० आणि आदिवासी/डोंगराळ भागात किमान ३०० लोकसंख्या
c
सर्वत्र किमान ५,००० लोकसंख्या
d
सर्वसाधारण भागात २,००० लोकसंख्या
Q7
महाराष्ट्रात लोकसंख्येच्या प्रमाणानुसार ग्रामपंचायतीमध्ये निवडून येणाऱ्या सदस्यांची (पंच) एकूण संख्या किती असू शकते?
a
किमान ७ ते कमाल १७ सदस्य
b
५ ते १५ सदस्य
c
१० ते २० सदस्य
d
नेहमी ११ सदस्य
Q8
महाराष्ट्रातील ग्रामपंचायतींमध्ये महिलांसाठी किती टक्के जागा राखीव ठेवण्यात आल्या आहेत?
a
३३%
b
४०%
c
२५%
d
५०% आरक्षण
Q9
ग्रामपंचायतीच्या दैनंदिन प्रशासकीय कामकाजाची जबाबदारी कोणावर असते आणि ग्रामपंचायतीचा 'पदसिद्ध सचिव' (Secretary) कोण असतो?
a
तलाठी
b
ग्रामसेवक / ग्रामविकास अधिकारी
c
सरपंच
d
कोतवाल
Q10
सरपंच किंवा उपसरपंचाविरुद्ध 'अविश्वास ठराव' (No-Confidence Motion) दाखल करण्यासाठी ग्रामपंचायतीच्या किमान किती सदस्यांची स्वाक्षरी आवश्यक असते?
a
एकूण सदस्यसंख्येच्या किमान एक-तृतीयांश सदस्यांची स्वाक्षरी
b
अर्ध्या सदस्यांची
c
केवळ २ सदस्यांची
d
दोन-तृतीयांश सदस्यांची
Q11
ग्रामपंचायतीमध्ये सरपंच किंवा उपसरपंचाविरुद्धचा अविश्वास ठराव संमत होण्यासाठी किती बहुमताची आवश्यकता असते?
a
साधे बहुमत (५०% + १)
b
सर्व सदस्यांची एकमुखाने मंजुरी
c
केवळ ग्रामसभेचे बहुमत
d
एकूण सदस्यांच्या किमान दोन-तृतीयांश बहुमत; आणि महिला सरपंचाविरुद्ध असल्यास किमान तीन-चतुर्थांश बहुमत
Q12
ग्रामपंचायतीचा सरपंच आपला लेखी राजीनामा कोणाकडे सादर करतो?
a
जिल्हाधिकाऱ्यांकडे
b
ग्रामसेवकाकडे
c
संबंधित पंचायत समितीच्या सभापतींकडे
d
तहसीलदारांकडे
Q13
ग्रामसभेची बैठक वैध ठरण्यासाठी आवश्यक असणारी 'गणसंख्या' (Quorum) किती असते?
a
गावातील एकूण मतदारांच्या १५% किंवा १०० मतदार
b
गावातील सर्व प्रौढ व्यक्ती
c
किमान ५० मतदार
d
केवळ ग्रामपंचायत सदस्य
Q14
गावातील तंटे आपापसात सामोपचाराने मिटवण्यासाठी महाराष्ट्र शासनाने १५ ऑगस्ट २००७ रोजी कोणती प्रसिद्ध योजना सुरू केली होती?
a
संत गाडगेबाबा ग्रामस्वच्छता अभियान
b
निर्मल ग्राम योजना
c
जलस्वराज्य योजना
d
महात्मा गांधी तंटामुक्त गाव मोहीम
Q15
ग्रामपंचायतीचे वार्षिक अंदाजपत्रक (Budget) तयार करून ते ग्रामसभेत व ग्रामपंचायतीत संमत केल्यानंतर अंतिम मान्यतेसाठी कोणाकडे पाठवले जाते?
a
जिल्हाधिकारी कार्यालय
b
संबंधित पंचायत समितीकडे
c
राज्य सरकारकडे
d
तहसीलदार कार्यालय
🚀 संपूर्ण तयारी
MPSC, पोलीस भरती व तलाठी — सराव टेस्ट सिरीज
या मोफत चाचणीचा सराव केला? आता 100+ दर्जेदार टेस्ट्स, सविस्तर विश्लेषण, ऑल महाराष्ट्र रँकिंग आणि मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिकांसह संपूर्ण तयारी करा.
🎁
सर्व ➔ मोफत सराव पेपर्स
कोणतेही मोफत पेपर्स उपलब्ध नाहीत
महासराव Mobile App
Google Play Store वर उपलब्ध
सर्व टेस्ट्स व PYQ मोबाईलवर सोडवा आणि डेली टेस्ट नोटिफिकेशन्स मिळवा!
📲 ॲप डाऊनलोड करा📲स्पर्धा परीक्षा कम्युनिटी
दररोज नवीन मोफत टेस्ट्स, चालू घडामोडी आणि परीक्षेचे अपडेट्स मिळवण्यासाठी आजच जॉईन करा.