तलाठी भरती व MPSC Group - C पूर्व सराव टेस्ट 05
तलाठी भरती व MPSC Group - C पूर्व सराव टेस्ट 05
हा सराव मोबाईल ॲपमध्ये सोडवा!
महासरावचे अधिकृत Android App आता Google Play वर उपलब्ध आहे.
सराव प्रश्नपत्रिका व उत्तरे (Practice Questions)
15 प्रश्न समाविष्टखालील वर्णनावरून समाजसुधारक व्यक्ती ओळखा:
अ) त्यांनी १८९६ मध्ये पुण्यात 'अनाथ बालिकाश्रम'ची स्थापना केली.
ब) १९१६ मध्ये त्यांनी मुंबईत भारतातील पहिल्या महिला विद्यापीठाची (SNDT) स्थापना केली.
क) १९५८ मध्ये त्यांच्या जन्मशताब्दीनिमित्त त्यांना भारताचा सर्वोच्च 'भारतरत्न' पुरस्कार प्रदान करण्यात आला.
अ) त्यांनी १८९६ मध्ये पुण्यात 'अनाथ बालिकाश्रम'ची स्थापना केली.
ब) १९१६ मध्ये त्यांनी मुंबईत भारतातील पहिल्या महिला विद्यापीठाची (SNDT) स्थापना केली.
क) १९५८ मध्ये त्यांच्या जन्मशताब्दीनिमित्त त्यांना भारताचा सर्वोच्च 'भारतरत्न' पुरस्कार प्रदान करण्यात आला.
Identify the eminent social reformer from the given statements:
a) Established the 'Anath Balikashram' in Pune in 1896.
b) Founded India's first Women's University (SNDT) in 1916.
c) Conferred with the 'Bharat Ratna' in 1958 on his centenary birth anniversary.
गोपाळ गणेश आगरकर
Gopal Ganesh Agarkar
महर्षी धोंडो केशव कर्वे
Maharshi Dhondo Keshav Karve
महात्मा ज्योतिराव फुले
Mahatma Jyotirao Phule
महर्षी विठ्ठल रामजी शिंदे
Maharshi V. R. Shinde
१९२९ च्या ऐतिहासिक लाहोर काँग्रेस अधिवेशनाबाबत खालील विधाने विचारात घ्या:
(a) या अधिवेशनाचे अध्यक्ष पंडित जवाहरलाल नेहरू होते.
(b) या अधिवेशनात काँग्रेसने 'पूर्ण स्वराज्याचा' (Complete Independence) ऐतिहासिक ठराव संमत केला.
(c) २६ जानेवारी १९३० हा दिवस देशभरात प्रथमच 'स्वातंत्र्य दिन' म्हणून साजरा करण्याचा निर्णय घेण्यात आला.
पर्यायी उत्तरे:
(a) या अधिवेशनाचे अध्यक्ष पंडित जवाहरलाल नेहरू होते.
(b) या अधिवेशनात काँग्रेसने 'पूर्ण स्वराज्याचा' (Complete Independence) ऐतिहासिक ठराव संमत केला.
(c) २६ जानेवारी १९३० हा दिवस देशभरात प्रथमच 'स्वातंत्र्य दिन' म्हणून साजरा करण्याचा निर्णय घेण्यात आला.
पर्यायी उत्तरे:
Consider the following statements regarding the historic 1929 Lahore Congress Session:
(a) Pandit Jawaharlal Nehru presided over this session.
(b) The historic resolution for 'Purna Swaraj' (Complete Independence) was adopted.
(c) It was decided to celebrate 26 January 1930 as Independence Day nationwide.
Answer Options:
फक्त (a) आणि (b) बरोबर
Only (a) and (b) are correct
फक्त (b) आणि (c) बरोबर
Only (b) and (c)
सर्व विधाने (a, b, c) बरोबर आहेत
All statements (a, b, c) are correct
फक्त (a) बरोबर
Only (a) is correct
योग्य जोड्या जुळवा (महाराष्ट्रातील नद्या व त्यांची उगमस्थाने):
नदी – उगमस्थान
(a) गोदावरी – (i) त्र्यंबकेश्वर, ब्रह्मगिरी पर्वत (नाशिक)
(b) भीमा – (ii) भीमाशंकर (पुणे)
(c) कृष्णा – (iii) महाबळेश्वर (सातारा)
(d) तापी – (iv) मुलताई, सातपुडा पर्वत (मध्य प्रदेश)
पर्यायी उत्तरे:
(a) (b) (c) (d)
नदी – उगमस्थान
(a) गोदावरी – (i) त्र्यंबकेश्वर, ब्रह्मगिरी पर्वत (नाशिक)
(b) भीमा – (ii) भीमाशंकर (पुणे)
(c) कृष्णा – (iii) महाबळेश्वर (सातारा)
(d) तापी – (iv) मुलताई, सातपुडा पर्वत (मध्य प्रदेश)
पर्यायी उत्तरे:
(a) (b) (c) (d)
Match the pairs (Rivers and their respective origins in/around Maharashtra):
River – Source/Origin
(a) Godavari – (i) Trimbakeshwar, Brahmagiri Hills (Nashik)
(b) Bhima – (ii) Bhimashankar (Pune)
(c) Krishna – (iii) Mahabaleshwar (Satara)
(d) Tapi – (iv) Multai, Satpura Range (Madhya Pradesh)
Answer Options:
(a) (b) (c) (d)
(i) (ii) (iii) (iv)
(i) (ii) (iii) (iv)
(ii) (i) (iv) (iii)
(ii) (i) (iv) (iii)
(iii) (iv) (i) (ii)
(iii) (iv) (i) (ii)
(iv) (iii) (ii) (i)
(iv) (iii) (ii) (i)
२०११ च्या जनगणनेनुसार महाराष्ट्राच्या लोकसंख्याविषयक घटकांबाबत खालील विधाने विचारात घ्या:
(a) २०११ च्या जनगणनेनुसार महाराष्ट्राचा एकूण साक्षरता दर ८२.३% आहे.
(b) महाराष्ट्रात सर्वाधिक साक्षर जिल्हा मुंबई उपनगर (८९.९%) आहे.
(c) महाराष्ट्राचे एकूण लिंगगुणोत्तर दर १००० पुरुषांमागे ९२९ स्त्रिया इतके आहे.
वरीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहेत?
पर्यायी उत्तरे:
(a) २०११ च्या जनगणनेनुसार महाराष्ट्राचा एकूण साक्षरता दर ८२.३% आहे.
(b) महाराष्ट्रात सर्वाधिक साक्षर जिल्हा मुंबई उपनगर (८९.९%) आहे.
(c) महाराष्ट्राचे एकूण लिंगगुणोत्तर दर १००० पुरुषांमागे ९२९ स्त्रिया इतके आहे.
वरीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहेत?
पर्यायी उत्तरे:
Consider the following demographic facts of Maharashtra as per Census 2011:
(a) The total literacy rate of Maharashtra is 82.3%.
(b) Mumbai Suburban (89.9%) is the most literate district in Maharashtra.
(c) The overall sex ratio of Maharashtra is 929 females per 1000 males.
Which of the above statements are correct?
Answer Options:
फक्त (a) आणि (b)
Only (a) and (b)
फक्त (b) आणि (c)
Only (b) and (c)
(a), (b) आणि (c) सर्व बरोबर
All (a), (b), and (c) are correct
फक्त (a)
Only (a)
भारतीय संविधानाच्या कलम ३२ नुसार सर्वोच्च न्यायालयाने नागरिकांच्या मूलभूत हक्कांच्या संरक्षणासाठी जारी करावयाच्या 'प्राधिकलेखांविषयी' (Writs) अयोग्य (चुकीची) जोडी ओळखा:
पर्यायी उत्तरे:
पर्यायी उत्तरे:
Identify the INCORRECT pair regarding the constitutional Writs issued by the Supreme Court under Article 32 for the enforcement of Fundamental Rights:
Answer Options:
बंदी प्रत्यक्षीकरण (Habeas Corpus) – बेकायदेशीर अटकेविरुद्ध व्यक्तीला प्रत्यक्ष न्यायालयात हजर करण्याचा आदेश
Habeas Corpus – Order to produce a detained person before the court
परमादेश (Mandamus) – सार्वजनिक अधिकाऱ्याला त्याचे वैधानिक कर्तव्य बजावण्याचा दिलेला न्यायिक आदेश
Mandamus – Command to a public official to perform their statutory duty
अधिकार पृच्छा (Quo-Warranto) – कनिष्ठ न्यायालयाला आपल्या अधिकारक्षेत्राबाहेर जाण्यापासून रोखणारा आदेश
Quo-Warranto – Order restraining an inferior court from exceeding jurisdiction
उत्प्रेषण (Certiorari) – कनिष्ठ न्यायालयाकडील प्रलंबित खटला वरिष्ठ न्यायालयात वर्ग करण्याचा आदेश
Certiorari – Order transferring a pending matter from an inferior court to a superior court
७३ व्या घटनादुरुस्ती कायदा १९९२ नुसार 'ग्रामसभेच्या' अधिकारांविषयी खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर आहे?
पर्यायी उत्तरे:
पर्यायी उत्तरे:
Which of the following statements regarding the 'Gram Sabha' under the 73rd Constitutional Amendment Act (1992) is correct?
Answer Options:
गावातील सर्व नोंदणीकृत मतदार (१८ वर्षे पूर्ण असलेले नागरिक) हे ग्रामसभेचे सदस्य असतात.
All registered adult voters of the village constitute the Gram Sabha.
ग्रामसभेची वर्षातून किमान ४ वेळा बैठक होणे कायद्यानुसार बंधनकारक आहे.
A minimum of 4 meetings per year is statutorily mandatory.
ग्रामसभेच्या बैठकीचे अध्यक्षस्थान सरपंच (किंवा त्यांच्या अनुपस्थितीत उपसरपंच) भूषवतात.
The Sarpanch (or in absence, the Upsarpanch) presides over Gram Sabha meetings.
वरील सर्व विधाने बरोबर आहेत.
All of the above are correct.
भारतीय रिझर्व्ह बँकेच्या (RBI) चलनविषयक धोरणातील 'गुणात्मक / निवडक साधनांमध्ये' (Qualitative / Selective Credit Control Tools) खालीलपैकी कशाचा समावेश होतो?
पर्यायी उत्तरे:
पर्यायी उत्तरे:
Which of the following is categorized under the 'Qualitative / Selective Tools' of RBI's monetary policy?
Answer Options:
रोख राखीव प्रमाण (Cash Reserve Ratio - CRR)
Cash Reserve Ratio (CRR)
वैधानिक तरलता प्रमाण (Statutory Liquidity Ratio - SLR)
Statutory Liquidity Ratio (SLR)
रेपो दर व रिव्हर्स रेपो दर (Repo & Reverse Repo Rate)
Repo Rate and Reverse Repo Rate
गाळ्याची आवश्यकता ठरवणे (Margin Requirements) आणि नैतिक समजावणी (Moral Suasion)
Margin Requirements and Moral Suasion
नियोजन आयोगाने नेमलेल्या 'सुरेश तेंडुलकर समितीच्या' (२००९) दारिद्र्य मोजमाप पद्धतीबाबत खालील विधाने विचारात घ्या:
(a) समितीने निव्वळ उष्मांक (Calorie) निकषांऐवजी दारिद्र्य टोपलीमध्ये आरोग्य आणि शिक्षणावरील खासगी खर्चाचा समावेश केला.
(b) समितीने दारिद्र्य मोजण्यासाठी URP ऐवजी 'मिश्र संदर्भ कालावधी' (Mixed Reference Period - MRP) चा वापर केला.
(c) या पद्धतीनुसार २००४-०५ मध्ये भारतातील दारिद्र्याचे प्रमाण ३७.२% नोंदवले गेले.
योग्य पर्याय निवडा:
पर्यायी उत्तरे:
(a) समितीने निव्वळ उष्मांक (Calorie) निकषांऐवजी दारिद्र्य टोपलीमध्ये आरोग्य आणि शिक्षणावरील खासगी खर्चाचा समावेश केला.
(b) समितीने दारिद्र्य मोजण्यासाठी URP ऐवजी 'मिश्र संदर्भ कालावधी' (Mixed Reference Period - MRP) चा वापर केला.
(c) या पद्धतीनुसार २००४-०५ मध्ये भारतातील दारिद्र्याचे प्रमाण ३७.२% नोंदवले गेले.
योग्य पर्याय निवडा:
पर्यायी उत्तरे:
Consider the statements regarding the Suresh Tendulkar Committee (2009) on Poverty Estimation:
(a) It shifted away from purely calorie-anchored baskets to include private health and education expenditures.
(b) It adopted the Mixed Reference Period (MRP) consumption methodology.
(c) It estimated all-India poverty at 37.2% for 2004–05.
Select the correct option:
Answer Options:
फक्त (a) आणि (b) बरोबर
Only (a) and (b) are correct
फक्त (b) आणि (c) बरोबर
Only (b) and (c)
(a), (b) आणि (c) सर्व विधाने बरोबर आहेत
All (a), (b), and (c) are correct
फक्त (a) बरोबर
Only (a) is correct
मानवी पचनसंस्थेतील विकरे (Enzymes) आणि त्यांची कार्ये यांविषयी अचूक जोडी ओळखा:
पर्यायी उत्तरे:
पर्यायी उत्तरे:
Identify the correct pairing of digestive enzymes and their physiological functions in the human body:
Answer Options:
लाळग्रंथी – टायलिन / अमायलेज (Ptyalin) – स्टार्चचे माल्टोजमध्ये रूपांतर करणे
Salivary Gland – Ptyalin/Amylase – Converts starch into maltose
जठररस – पेप्सिन (Pepsin) – प्रथिनांचे पचन करणे
Gastric Juice – Pepsin – Digestion of proteins
स्वादुपिंडरस – ट्रिप्सिन व लायपेज (Trypsin & Lipase) – प्रथिने आणि मेदाचे पचन करणे
Pancreatic Juice – Trypsin & Lipase – Digestion of proteins and lipids/fats
वरील सर्व जोड्या अचूक आहेत (All pairs are correct)
All of the above pairs are correct
एका पारदर्शक काचेच्या माध्यमाचा हवेच्या संदर्भातील अपवर्तनांक (Refractive Index — $\mu$) १.५ आहे. जर हवेतील प्रकाशाचा वेग $3 \times 10^8\text{ m/s}$ असेल, तर त्या काचेच्या माध्यमात प्रकाशाचा वेग किती असेल?
पर्यायी उत्तरे:
पर्यायी उत्तरे:
The refractive index of a transparent medium with respect to air is 1.5. If the velocity of light in air is $3 \times 10^8\text{ m/s}$, what is the velocity of light in that medium?
Answer Options:
$2.0 \times 10^8\text{ m/s}$
$2.0 \times 10^8\text{ m/s}$
$1.5 \times 10^8\text{ m/s}$
$1.5 \times 10^8\text{ m/s}$
$2.25 \times 10^8\text{ m/s}$
$2.25 \times 10^8\text{ m/s}$
$4.5 \times 10^8\text{ m/s}$
$4.5 \times 10^8\text{ m/s}$
भारताच्या पहिल्या समर्पित सूर्य मोहीम 'आदित्य-एल१' (Aditya-L1) बाबत खालील विधाने विचारात घ्या:
(a) हे अवकाशयान पृथ्वीपासून सुमारे १५ लाख किमी अंतरावरील 'लॅग्रेंज पॉईंट-१' (L1) भोवतीच्या प्रभामंडल कक्षेत (Halo Orbit) स्थापित करण्यात आले आहे.
(b) सूर्याचे वातावरण, क्रोमोस्फिअर, कोरोना आणि सौर वादळांचा अभ्यास करण्यासाठी यात ७ स्वदेशी वैज्ञानिक पेलोड्स बसवले आहेत.
(c) या अवकाशयानाचे प्रक्षेपण इस्रोच्या PSLV-C57 या रॉकेटद्वारे करण्यात आले.
योग्य पर्याय निवडा:
पर्यायी उत्तरे:
(a) हे अवकाशयान पृथ्वीपासून सुमारे १५ लाख किमी अंतरावरील 'लॅग्रेंज पॉईंट-१' (L1) भोवतीच्या प्रभामंडल कक्षेत (Halo Orbit) स्थापित करण्यात आले आहे.
(b) सूर्याचे वातावरण, क्रोमोस्फिअर, कोरोना आणि सौर वादळांचा अभ्यास करण्यासाठी यात ७ स्वदेशी वैज्ञानिक पेलोड्स बसवले आहेत.
(c) या अवकाशयानाचे प्रक्षेपण इस्रोच्या PSLV-C57 या रॉकेटद्वारे करण्यात आले.
योग्य पर्याय निवडा:
पर्यायी उत्तरे:
Consider the following statements regarding ISRO's maiden solar observatory mission 'Aditya-L1':
(a) It is inserted in a halo orbit around the Sun-Earth Lagrange Point 1 (L1), ~1.5 million km from Earth.
(b) It carries 7 indigenous scientific payloads to study solar corona, photosphere, and solar wind dynamics.
(c) It was launched aboard ISRO's PSLV-C57 rocket from SDSC, Sriharikota.
Select the correct option:
Answer Options:
फक्त (a) आणि (b) बरोबर
Only (a) and (b)
फक्त (b) आणि (c) बरोबर
Only (b) and (c)
(a), (b) आणि (c) सर्व विधाने बरोबर आहेत
All (a), (b), and (c) are correct
फक्त (a) बरोबर
Only (a)
महाराष्ट्र शासनाने महिलांच्या सक्षमीकरणासाठी सुरू केलेल्या 'मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजने'बाबत खालील विधाने विचारात घ्या:
(a) या योजनेअंतर्गत पात्र महिलांना दरमहा ₹ १,५०० थेट त्यांच्या आधार-संलग्न बँक खात्यात (DBT) जमा केले जातात.
(b) राज्यातील २१ ते ६५ वर्षे वयोगटातील आणि ₹ २.५ लाखांपर्यंत वार्षिक कौटुंबिक उत्पन्न असणाऱ्या महिला यासाठी पात्र आहेत.
(c) महिलांचे आर्थिक स्वातंत्र्य, पोषण आणि कुटुंबातील निर्णय प्रक्रियेतील स्थान बळकट करणे हे या योजनेचे मुख्य उद्दिष्ट आहे.
योग्य पर्याय निवडा:
पर्यायी उत्तरे:
(a) या योजनेअंतर्गत पात्र महिलांना दरमहा ₹ १,५०० थेट त्यांच्या आधार-संलग्न बँक खात्यात (DBT) जमा केले जातात.
(b) राज्यातील २१ ते ६५ वर्षे वयोगटातील आणि ₹ २.५ लाखांपर्यंत वार्षिक कौटुंबिक उत्पन्न असणाऱ्या महिला यासाठी पात्र आहेत.
(c) महिलांचे आर्थिक स्वातंत्र्य, पोषण आणि कुटुंबातील निर्णय प्रक्रियेतील स्थान बळकट करणे हे या योजनेचे मुख्य उद्दिष्ट आहे.
योग्य पर्याय निवडा:
पर्यायी उत्तरे:
Consider the following statements regarding the 'Mukhyamantri Majhi Ladki Bahin Yojana' in Maharashtra:
(a) Eligible women receive monthly financial assistance of ₹1,500 directly via Direct Benefit Transfer (DBT).
(b) Women aged 21 to 65 years with an annual family income of up to ₹2.5 lakh are eligible.
(c) The scheme aims to enhance financial empowerment, nutrition, and social security for women.
Select the correct option:
Answer Options:
फक्त (a) आणि (b)
Only (a) and (b)
फक्त (a) आणि (c)
Only (a) and (c)
(a), (b) आणि (c) सर्व विधाने बरोबर आहेत
All (a), (b), and (c) are correct
फक्त (b)
Only (b)
'A' एक काम एकटा १२ दिवसांत पूर्ण करतो आणि 'B' तेच काम २४ दिवसांत पूर्ण करतो. जर दोघांनी मिळून एकत्र काम केले, तर ते संपूर्ण काम किती दिवसांत पूर्ण होईल?
पर्यायी उत्तरे:
पर्यायी उत्तरे:
A can complete a piece of work in 12 days, and B can complete the same work in 24 days. If they work together, in how many days will the entire work be completed?
Answer Options:
६ दिवस
6 days
८ दिवस
8 days
१० दिवस
10 days
१६ दिवस
16 days
खालील अक्षर-संख्या मालिकेतील तार्किक संबंध ओळखून प्रश्नचिन्हाच्या (?) जागी येणारे अचूक पद निवडा:
B4D, E9G, H16J, K25M, ?
पर्यायी उत्तरे:
B4D, E9G, H16J, K25M, ?
पर्यायी उत्तरे:
Identify the logical alphanumeric pattern and find the missing term replacing the question mark (?):
B4D, E9G, H16J, K25M, ?
Answer Options:
N36P
N36P
M36O
M36O
N30P
N30P
O49Q
O49Q
नातेसंबंधांच्या खालील संकेतांचा अभ्यास करा:
• 'P + Q' म्हणजे 'P ही Q ची आई आहे'
• 'P − Q' म्हणजे 'P हा Q चा भाऊ आहे'
• 'P × Q' म्हणजे 'P हे Q चे वडील आहेत'
• 'P ÷ Q' म्हणजे 'P ही Q ची बहीण आहे'
दिलेले समीकरण: M ÷ N × R − K + T
वरील समीकरणाच्या आधारे 'M' चे 'K' शी काय नाते आहे?
पर्यायी उत्तरे:
• 'P + Q' म्हणजे 'P ही Q ची आई आहे'
• 'P − Q' म्हणजे 'P हा Q चा भाऊ आहे'
• 'P × Q' म्हणजे 'P हे Q चे वडील आहेत'
• 'P ÷ Q' म्हणजे 'P ही Q ची बहीण आहे'
दिलेले समीकरण: M ÷ N × R − K + T
वरील समीकरणाच्या आधारे 'M' चे 'K' शी काय नाते आहे?
पर्यायी उत्तरे:
Study the following coded relationship symbols:
• 'P + Q' means 'P is the mother of Q'
• 'P − Q' means 'P is the brother of Q'
• 'P × Q' means 'P is the father of Q'
• 'P ÷ Q' means 'P is the sister of Q'
Given expression: M ÷ N × R − K + T
Based on this expression, how is 'M' related to 'K'?
Answer Options:
आत्या (Paternal Aunt)
Paternal Aunt (Aatya)
मावशी (Maternal Aunt)
Maternal Aunt (Mavshi)
आई (Mother)
Mother
बहीण (Sister)
Sister
मोफत सराव पेपर्स
महासराव Mobile App
★ 4.8 • Google Play Store
सर्व टेस्ट्स व PYQ मोबाईलवर सोडवा आणि डेली टेस्ट नोटिफिकेशन्स मिळवा!
📲 ॲप डाऊनलोड करा📲स्पर्धा परीक्षा कम्युनिटी
दररोज नवीन मोफत टेस्ट्स, चालू घडामोडी आणि परीक्षेचे अपडेट्स मिळवण्यासाठी आजच जॉईन करा.